Gosoota barnootaa Waggaa 11 fi 12 filachuu (Choosing Year 11 and 12 subjects) - Afaan Oromoo (Oromo)

Akkaataa gosoota barnootaa kam akka filattan waggaa 11 fi 12.

Carraa gosoota barnootaa Waggaa 11 fi 12 keessan baradhaa.

Barnoota keessan waggaa 11 fi 12 yeroo filattan, maal irratti akka dandeettii qabdanii fi maal akka isin gammachiisu ilaaluun barbaachisaadha.

Yeroo mana barumsaatii baatan maal gochuu akka barbaaddan yoo beektan, gosoota barnootaa gara galma sanaatti isin geessan dabaluu dandeessa.

Yoo hin mirkaneeffatin, gosoota filannoowwan barnoota boodaa banaa ta’an hammachuu dandeessa.

Tokkoon tokkoon mana barumsaa gosoota barnootaa VCE fi filannoo qo’annoo VET kam akka dhiyeessan kan murteessan yoo ta’u, manneen barnootaa hundi barnoota hunda hin dhiyeessan. Waa’ee filannoowwan keessanii manneen barumsaa keessan gaafadhaa.

Fuula kana WhatsApp irratti qoodaa

Haala Duraa

Yoo yunivarsiitii deemuuf, leenjii hojii jalqabuu ykn TAFE keessatti barachuu barbaaddan, ulaagaalee seensaa qorachuu qabdu. Yoo yunivarsiitii deemuuf, leenjii hojii jalqabuu ykn TAFE keessatti barachuu barbaaddan, ulaagaalee seensaa qorachuu qabdu.

Karaalee

Waggaa 11 fi 12 keessatti karaaleen gurguddoon sadii jiru – VCE, VCE VM fi VPC. Karaalee kanneen kamiyyuu keessaatti VETdabaluu ni dandeessu.

Gosoota barnootaa VCE fi VCE VM waggaa 11 fi 12

Daldalaa fi Diinagdee

Filannoo gosa barnootaa: Herrega, Bulchiinsa Daldalaa, Diinagdee, Industirii fi Intarpiraayizii, Qo’annoo Seeraa.

Dizaayinii fi Teeknooloojii

Filannoon barnootaa: Qo’annoo Qonnaa fi Horsiisee bulaa, Qo’annoo Nyaataa, Dizaayinii fi Teeknooloojii Omishaa, Sirna Injinariingii.

Teeknooloojiiwwan Dijitaalaa

Filannoowwan mata duree: Algorithmics (HESS), Applied Computing.

Afaan Ingilizii

Filannoon barnootaa: Afaan Ingiliffaa, Ingiliffa Bu’uuraa, Ogbarruu, Dubbisuu fi barreessuu (barattoota VCE VM qofa), Ingiliffa akka Afaan Dabalataatti Riqicha gochuu, Ingiliffa akka Afaan Dabalataatti.

Barnoota Fayyaa fi Qaamaa

Filannoon gosa barnootaa: Fayyaa fi Misooma Namaa, Qo’annoo Alaa fi Naannoo, Barnoota Qaamaa.

Saayinsii Namoomaa

Filannoon mata duree: Siyaasa Awustiraaliyaa fi Addunyaa, Qo’annoo Kilaasikaa, Ji’ograafii, Seenaa, Falaasama, Amantii fi Hawaasa, Hawaasummaa, Barreeffamootaa fi Duudhaa.

Afaanota

Filannoon mata duree: Afaanota Tokkoffaa, Afaanota Lammaffaa, Afaanota Giddugaleessaa, Afaanota Dhalootaa Victoria, Afaan Chaayinaa, Aadaa fi Hawaasa, CCAFL.

Herrega

Filannoo gosa barnootaa: Filannoo gosa barnootaa: Herrega Bu’uuraa, Herrega Waliigalaa, Mala Herregaa, Herrega Ispeeshaalistii, Lakkoofsa (barattoota VCE VM qofa).

Aartii agarsiisuu

Filannoo mata duree: Shubbisa, Diraamaa, Muuziqaa, Qo’annoo Tiyaatiraa.

Saayinsii

Filannoon gosa barnootaa: Baayoloojii, Keemistirii, Saayinsii Naannoo, Fiiziksii, Xiin-sammuu.

Aartii Mul’ataa

Filannoon mata duree: Aartii Shaakala Uumuu, Aartii Hojjechuu fi Agarsiisa, Miidiyaa, Dizaayinii Qunnamtii Mul’ataa.

Muummee Ogummaa

Filannoo mata duree: Dandeettii Hojiin Walqabatu, Dandeettii Guddina Dhuunfaa.

Bara 2025tti manneen barnootaa barattoota VCE Vocational Major qofa osoo hin taane barattoota VCE waliigalaa sagantaa isaanii keessatti akka hammataniif gosoota barnootaa kana dhiyeessuu ni danda’u.

Akkasumas VCE, VCE Ogummaa Muummee (Vocational Major) ykn VPC keessan keessatti hammachuu dandeessu.

High school student using digital keyboard and DJ equipment.

Barnoonni ogummaa fi leenjiin Waggaa 11 fi 12 keessatti akkamitti walsimu (How VET fits into Year 11 and 12) - Afaan Oromoo (Oromo)

Victoria keessatti VET qorannoowwan waggaa 11 fi 12 biroo waliin akkamitti akka walsimu caalaatti baradhaa.

Ragaa Barnootaa Viiktooriyaa (VCE)

Yoo karaa VCE filattan, dhuma Waggaa 12tti, ulaagaalee VCE hunda guutuu keessan mirkaneeffachuu qabdu. Manni barumsaa keessan kana irratti isin gargaara.

Barattoonni VCE Yuunitii 1, 2, 3 fi 4tti qoodamaniiru.

Yuunitiin 1 fi 2 yeroo baay’ee walitti fudhatamu garuu kophaa kophaattis fudhatamuu danda’u Manneen barnootaa tokko tokko barattoota Waggaa 10f Yuunitii 1 fi 2 ni kennu. Kun karaa gaarii gosa barnootaa sana jaallachuu fi VCE irratti jalqaba mataa argachuuf gargaarudha.

Barattoonni VCE waliigalaa gosa barnootaa VCE dhuunfaa kamiifuu waggaa tokkotti Yuunitii 3 fi 4 waliin fudhachuu qabu. Barattoonni Waggaa 11tti gosa barnootaa Yuunitii 3 fi 4 fudhachuu ni danda’u.

Yoo xiqqaate yuunitii 16 xumuruu qabdu, kanneen waliin:

tartiiba 3 (sadeen) gosoota barnootaa boqonnaa 3 fi 4
Yuunitii 3 gosa barnootaa Ingiliffaa irraa (Kutaa 3 fi 4 dabalatee).

Barattoonni baay’een isaanii VCE isaanii waggaa lama keessatti kan hojjetan yoo ta’u, yuunitii 20 hanga 24 gidduutti xumuru.

Kana jechuun yeroo baay’ee:

Kutaa 1ffaa fi 2ffaa Waggaa 11ffaa (waliigala yuunitii 12)
5 Kutaa 3ffaa fi 4ffaa bara 12ffaa (waliigala yuunitii 10).

Fakkeenya sagantaa VCE

Waggaa 11 (gosoota barnootaa 6 = yuunitii 12)

Afaan Ingilizii Kutaa 1 fi 2 (barnoota Afaan Ingilizii irraa)
Mala Herregaa Kutaa 1 fi 2
Kutaa Bulchiinsa Daldalaa 1 fi 2
Kutaa Xiin-sammuu 1 fi 2
Kutaa Miidiyaa 3 fi 4
Teeknooloojii Odeeffannoo fi Qunnamtii Kutaa 1 fi 2 (VCE VET subject).

Waggaa 12 (gosoota barnootaa 5 = yuunitii 10)

Afaan Ingilizii Kutaa 3 fi 4 (barnoota Afaan Ingilizii irraa)
Mala Herregaa Kutaa 3 fi 4
Kutaa Xiin-sammuu 3 fi 4
Kutaa Bulchiinsa Daldalaa 3 fi 4
Teeknooloojii Odeeffannoo fi Qunnamtii Kutaa 3 fi 4 (VCE VET subject).

Waliigala: yuunitii 22 (yoo xiqqaate yuunitii 16 dabalatee).

Gosa barnootaa tokkoo Yuunitii 1 fi/ykn 2 erga xumurtee booda yaada kee yoo jijjiirte, Waggaa 12 keessatti Kutaa 3 fi 4 keessatti itti fufuun si hin barbaachisu.

Barnoota VCE wajjin gosoota barnootaa VET hammachuu. Kunis indaastirii ati fedhii qabdu keessatti dandeettii qabatamaa fi daandii hojii kee irratti jalqaba kallattii siif akeeka.

Waa’ee gosoota barnootaa VCE caalaatti baruuf, marsariitii Abbaa Taayitaa Kaarikulamii fi Madaallii Viiktooriyaa daawwadhaa(opens in a new window).

ATAR iskeelii gochuu

ATAR shallaguu keessatti, Giddu-galli Galmee Sadarkaa Ol’aanaa Victoria (VTAC) qabxii qo’annoo ni madaala. Kunis bu’aa barattootaa barnoota isaanii hunda irratti haqaan walbira qabuuf kan dandeessisudha.

Iskeeliin qabxii qo’annoo VCE olaanaa gosoota barnootaa tokko tokko irratti argachuun kanneen biroo caalaa rakkisaa ta’uu isaaf sirreessa. Kunis uumamaan waan ciccimoo ykn salphaa ta’aniif miti. Qorannoowwan tokko tokko garee barattootaa dorgomaa ta’an waan hawwataniif.

Waa’ee iskeelii ATAR caalaatti baruuf, marsariitii VTAC daawwadhaa(opens in a new window).

VCE Muummee Ogummaa (VCE VM)

Yoo karaa VCE VM hordofuu filattan, dhuma Waggaa 12tti ulaagaalee VCE VM hunda guutuu keessan mirkaneeffachuu qabdu. Manni barumsaa keessan kana irratti isin gargaara.

Yoo xiqqaate yuunitii 16 xumuruu qabdu, yuunitii kanneenis keessatti dabalatee:

VCE VM Dubbisuu fi barreessuu yookaan VCE Afaan Ingiliffaa
VCE VM Lakkoofsa yookaan Herrega VCE
VCE VM Dandeettiilee Hojiin Walqabatan
VCE VM Dandeettiilee Guddina Dhuunfaa
VET sadarkaa Ragaa II fi isaa ol (sa’aatii maqaa 180).

Akkasumas iddoo hojii qo’annoo VET keessan wajjin walqabatu keessatti barachuuf dabarsuu yeroo ni dandeessu. Kunis Beekamtii Barnoota Bakka Hojii Caaseffame jedhamuun beekama.

Yuunitii kana gosoota barnootaa VCE biroo wajjin walitti makuu dandeessu kanaaf gosoota barnootaa walmakaa gaarii argachaa jirtu. Gabatee yeroo keessatti walitti dhufeenyi gosoota barnootaa maal ta’uu akka danda’u mana barumsaa keessan waliin ilaaluu qabdu.

Waa’ee gosoota barnootaa VCE caalaatti baruuf, marsariitii Abbaa Taayitaa Kaarikulamii fi Madaallii Viiktooriyaa daawwadhaa(opens in a new window).

Teenager using 3d immersive headgear

Barnoota ijoo VCE VM (VCE VM Core Subjects) - Afaan Oromoo (Oromo)

Waa’ee gosoota barnootaa ijoo 4 VCE (ogummaa muummee) Vocational Major keessatti baradhaa.

Ragaa Barnoota Cehumsaa (VPC)

VPCn nama sababa adda addaatiin VCE ykn VCE VM xumuruu hin dandeenyeef filannoo caalaatti jijjiiramaadha.

VPC yoo barbaaddan Waggaa 10ffaa keessatti jalqabuu dandeessu, akkasumas waggoota lamaan itti aanan keessatti (ykn yoo barbaadde sanaa ol) xumuruuf yeroo keessan fudhachuu nidandeessu.

Yoo xiqqaate yuunitii 12 fi isaa ol xumuruu isin barbaachisa:

Kutaalee dubbisuu fi barreessuu VPC 2
Yuunitii Lakkoofsa VPC 2
2 Kutaalee Dandeettii Hojiin Walqabatan VPC
2 Kutaawwan Dandeettii Guddina Dhuunfaa VPC.

Yuunitiiwwan afran hafan yuunitii VPC biroo irraa ykn barnoota VET Certificate I fi isaa olirraa dhufuu danda’u.

Bakka hojiittis yeroo dabarsuu ni dandeessu. Yuunitii VPC baay’ee hojjechuu dandeessu, ykn akkasumas yuunitii VCE ykn VCE VM yoo mana barumsaa keessaniin dhiyaate hojjechuu dandeessu.

VPC keessan keessattis VET hojjechuu ni dandeessu, kanaafuu wanta barnoota booda hojjechuu barbaaddan keessatti ogummaa qabatamaa argachaa jirtu.

Odeeffannoo dabalataa

Filannoowwan kana hunda waliin, barsiisota keessan, warra keessan fi gorsaa hojii mana barumsaa keessan wajjin haasa’uun barbaachisaadha. Wanti isiniif malu akka isiniif hojjetamu isin gargaaruu dandaʼu.

Waa’ee VCE, VCE Ogummaa Muummee (Vocational Major) ykn VPC caalaatti baruuf fuula kana daawwadhaa:

teenager learning to bee keep

Updated 27 March 2026

Economic Growth Statement